Μάθημα : Εισαγωγή στην Πολιτική Οικονομία (Χ 2025-26)
41PEC101 - Γιάνης Βαρουφάκης, Βλάσης Μισσός
Περιγραφή Μαθήματος
Η παράλληλη εξέλιξη των οικονομιών και των οικονομικών (δηλαδή, της οικονομικής θεωρίας).
Το μάθημα αποτελεί την εισαγωγή των φοιτητών του Οικονομικού Τμήματος του ΕΚΠΑ στην σύγχρονη οικονομική σκέψη. Στην παρούσα σελίδα θα βρείτε ό,τι χρειάζεστε σε αυτό το μάθημα, από την πλήρη περιγραφή της κάθε ενότητας (βλ. πιο κάτω στις ΕΝΟΤΗΤΕΣ) έως και όλες τις διαφάνειες των διαλέξεων καθώς και πολλά θέματα περασμένων εξετάσεων (πολλά εξ αυτών με ενδεικτικές απαντήσεις).
Βιβλία
Βαρουφάκης, Γ., Πολιτική Οικονομία: Η οικονομική θεωρία στο φως της κριτικής, Δαρδανός – Β
Heilbroner R., Οι Φιλόσοφοι του Οικονομικού Κόσμου, Κριτική – Η
Σημ. Στην κάθε ενότητα (βλ. ΕΝΟΤΗΤΕΣ πιο κάτω) αναφέρονται τα αντίστοιχα κεφάλαια των δύο βιβλίων ως Β(συν αριθμός κεφαλαίου) και Η (συν αριθμός κεφαλαίου)
ΕΝΟΤΗΤΕΣ
Τις ΕΝΟΤΗΤΕΣ του μαθήματος θα τις βρείτε πιο κάτω την κάθε μία με την δική της περιγραφή.
Διδακτικά βοηθήματα
Πατώντας τα "Έγγραφα" στην αριστερή στήλη θα μπορέσετε να βρείτε και να κατεβάσετε όλες τις διαφάνειες των διαλέξεων καθώς και άλλα χρήσιμα αρχεία - π.χ. (εν ευθέτω χρόνω Θέματα περασμένων εξετάσεων αρκετά από αυτά με ενδεικτικές απαντήσεις)
Επικοινωνία με τον Γ. Βαρουφάκη
Ώρες επικοινωνίας: Με ραντεβού που θα κλείνουμε στην αίθουσα των διαλέξεων
Επικοινωνία: Γραπτό μήνυμα (sms, WhatsApp, Signal, Viber, Telegram) στο 6949618458
ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ ΚΑΙ ΚΑΛΩΣ ΗΛΘΑΤΕ ΣΤΟ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ
Ένας κόσμος χωρίς οικονομικά. Προϊστορική Παγκοσμιοποίηση μέσω Μαζικής Μετανάστευσης. Από το κυνήγι στην καλλιέργεια.. Οικονομικό πλεόνασμα . Ιδιοκτησία και κοινωνικές τάξεις. Κοινωνικές σχέσεις παραγωγής. Ιεραρχία. Καταμερισμός εργασίας. Τεχνολογία. Μικρόβια. Οικολογικές αλλαγές. Από τις κοινωνίες με αγορές στις κοινωνίες της αγοράς. Η γένεση των οικονομικών. Πρώϊμη παγκοσμιοποίηση στους εμπορικούς δρόμους που άνοιξαν οι μεγάλοι εξερευνητές, εμπορευματοποίηση αγαθών και συντελεστών, ο ετεροχρονισμός της παρακράτησης πλεονάσματος (εκμετάλλευσης), μαζική εξαγωγή αφρικανών δούλων, ο ρόλος του χρήματος, χαώδεις κοινωνικές ανακατατάξεις, βιομηχανική επανάσταση (Βρετανία), ο «Πλούτος των Εθνών» του Adam Smith. Καταμερισμός εργασίας μετά την εμπορευματοποίηση γης και εργασίας, Κόστος Ευκαιρίας, Ανταγωνισμός, Ισορροπία, Σύγκρουση/συνέργια ατομικού-κοινωνικού συμφέροντος, Αόρατο Χέρι. Β1, Η1,2,3
Το πληθυσμιακό πρόβλημα του Thomas Malthus. Ρικαρδιανή θεωρία Προσόδου, Κόστους Ευκαιρίας και Οικονομικού Κέρδους. Συγκριτικό πλεονέκτημα στην εγχώρια και τη διεθνή σκηνή (θεωρία και η προέλευσή της έννοιας αυτής από τις διαμάχες του Καλαμποκιού). Κρίση κερδοφορίας λόγω αύξησης του ποσοστού προσόδου. Σχέση Διανομής-Ανάπτυξης. Μαρξική θεωρία κέρδους και αξίας της εργασίας. Συσσώρευσης κεφαλαίου. Ενδογενών Κρίσεων. Οικονομικοί κύκλοι. Η Ανεργία ως απαραίτητος ρυθμιστικός παράγοντας Β1, Η4&6
Ισο-οριακή αρχή (ΙΟΑ), ζήτηση και προσφορά (βάσει της ΙΟΑ), Αποτελεσματικότητα (κατά Pareto). Η μετάβαση από την cardinal στην ordinal «οφελημότητα». Η πολιτική οικονομία του διαγράμματος ζήτησης και προσφοράς (ανεξαρτησία καμπυλών, το πρόβλημα με τις καμπύλες προσφοράς). Η νεοκλασική θεωρία της επιχείρησης, των αγορών. Το πρόβλημα της απροσδιοριστίας τόσο στις προβλέψεις περί τιμών και ποσοτήτων όσο και ως προς το ερώτημα του πως ορίζεται το κοινωνικό όφελος (η κοινωνική ευημερία). Β2,Β5,Β8, H7
Από τον Hobbes και τον Hume στον Bentham. Η «φτώχεια της ωφέλειας», η αλληγορία της Μηχανής Ωφέλειας (Utility Μachine), και η τυραννία των προτιμήσεων. Το πρόβλημα με την εργασία. Η αδυναμία μας να συνθέσουμε τις ιδιωτικές προτιμήσεις σε μια συνάρτηση κοινωνικής ευημερίας. Το ερώτημα της κοινωνικής δικαιοσύνης. Εκεί που η ηθική φιλοσοφία συναντά την πολιτική οικονομία. Ο αντίκτυπος της εμπορευματοποίησης στα ατομικά και κοινωνικά αγαθά. Β3,Β4 – Β6,Β7 – Β9,Β10
Από την μικροοικονομική στην μακροοικονομική (Χρήμα και Κράτος, Μισθοί και Ανεργία, Διεθνές Εμπόριο και Παγκοσμιοποίηση). Πως επαληθεύουμε/απορρίπτουμε οικονομικές θεωρίες. Η σημασία της πολιτικής οικονομίας. Β11, Παραρτήματα 1&2
Ημερολόγιο
Ανακοινώσεις
Όλες...-
Παρασκευή 5 Ιουνίου 2026 - 9:26 π.μ.
-
Παρασκευή 5 Ιουνίου 2026 - 9:26 π.μ.
-
Δευτέρα 2 Μαρτίου 2026 - 6:27 π.μ.