Please ensure Javascript is enabled for purposes of website accessibility

Παρουσίαση/Προβολή

Επιλέχθηκε εικόνα

Θέματα Πρακτικής Φιλοσοφίας - Άνθρωπος, Ζώο, Μηχανή

(PHS789) -  Ευγενία Μυλωνάκη

Περιγραφή Μαθήματος

Άνθρωπος, Ζώο, Μηχανή
 
Τι μας κάνει ανθρώπους; Γιατί το «ανθρώπινο» ορίστηκε τόσο συχνά σε αντιδιαστολή προς το ζώο και τη μηχανή; Ποιοι/ες/α αποκλείστηκαν ιστορικά από αυτή την κατηγορία; Και τι αλλάζει σήμερα, όταν οι μηχανές μιλούν, γράφουν, «μαθαίνουν» και συμμετέχουν όλο και περισσότερο στην εργασία, τη γνώση και την καθημερινότητά μας;
 
Στο μάθημα θα κινηθούμε ανάμεσα στη φιλοσοφία, την ηθική και πολιτική θεωρία, τη λογοτεχνία, την ψυχανάλυση, τον φεμινισμό, τις σπουδές ζώων και αναπηρίας, τη μεταποικιακή σκέψη και την τεχνητή νοημοσύνη.
 
Θα διαβάσουμε και θα συζητήσουμε, μεταξύ άλλων, Descartes, Marx, Freud, Wittgenstein, Iris Murdoch, Cora Diamond, Alice Crary, Donna Haraway, Sylvia Wynter και Eva Feder Kittay — περνώντας από τα ζωικά αυτόματα και τα εργοστάσια στα cyborgs, τα ανδροειδή και τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα.
 
Το ερώτημα δεν είναι μόνο αν το ζώο ή η μηχανή είναι «σαν εμάς», αλλά και πώς συγκροτείται κάθε φορά αυτό το «εμείς» και ποιους/ες/α αποκλείει.
 
📍 Αίθουσα Ε’
🕛 Τετάρτες 12:00–15:00
👩‍🏫 Ευγενία Μυλωνάκη
✉️ emylonaki@phs.uoa.gr

 

Τι μας ξεχωρίζει από τα ζώα και τι από τις μηχανές;

Οι δύο ερωτήσεις μοιάζουν, αλλά δεν είναι ίδιες. Στην πρώτη, ο άνθρωπος
στέκεται απέναντι στο ζώο. Στη δεύτερη, άνθρωπος και ζώο βρίσκονται στην
ίδια πλευρά: και τα δύο ζουν, αισθάνονται και πληγώνονται, ενώ οι μηχανές
όχι.

Εδώ και αιώνες η φιλοσοφία αναζητά την ιδιότητα που υποτίθεται ότι μας
ξεχωρίζει: τη γλώσσα, τη σκέψη, τη συνείδηση. Κάθε υποψήφια απάντηση,
όμως, αποδεικνύεται ασταθής: είτε τη συναντάμε και σε κάποιο ζώο είτε
καταφέρνουμε να την αναπαραγάγουμε σε κάποια μηχανή. 

Με την εμφάνιση της Τεχνητής Νοημοσύνης, το ερώτημα γίνεται πιο επίκαιρο από ποτέ.

Το μάθημα παρακολουθεί αυτή την αναζήτηση στην ιστορία της φιλοσοφίας και
εξετάζει τι διακυβεύεται ηθικά και πολιτικά όταν χαράζουμε όρια ανάμεσα
στον άνθρωπο, το ζώο και τη μηχανή. Γιατί τη διαφορά δεν την αναζητούμε
μόνο από περιέργεια: τη χρησιμοποιούμε και για να αποφασίσουμε ποια όντα
οφείλουμε να λαμβάνουμε ηθικά και πολιτικά υπόψη και ποια όχι.

Στο μάθημα θα μελετήσουμε κείμενα από την ιστορία της φιλοσοφίας, τη
φιλοσοφία του νου, την ηθική και την πολιτική φιλοσοφία, αλλά και
λογοτεχνικά και κινηματογραφικά έργα.

📝 Εξέταση:γραπτή εξέταση με ανοιχτά βιβλία και σημειώσεις, χωρίς χρήση
ηλεκτρονικών μέσων.
📚 Εργασία:δυνατότητα εκπόνησης εργασίας μόνο για όσες/ους/α παρακολουθούν
το μάθημα ανελλιπώς.

 

Ημερομηνία δημιουργίας

Δευτέρα 28 Σεπτεμβρίου 2026