Παρουσίαση/Προβολή
Θέματα Φιλοσοφίας της Επιστήμης: Νόηση, Συλλογισμός και Μηχανές
(ΣΦ12) - Φίλιππος Παπαγιαννόπουλος
Περιγραφή Μαθήματος
Αυτό είναι το e-class του μαθήματος για το εαρινό εξάμηνο 2025-2026.
«Ο μόνος τρόπος για να διορθώσουμε τους συλλογισμούς μας είναι να τους κάνουμε τόσο απτούς όσο εκείνοι των Μαθηματικών, ώστε να μπορούμε να βρίσκουμε το λάθος μας με μια ματιά, και όταν υπάρχουν διαφωνίες μεταξύ προσώπων, να μπορούμε απλώς να λέμε: Δίχως άλλη καθυστέρηση, ας υπολογίσουμε για να δούμε ποιος έχει δίκιο!» (Leibniz, G. W. (1951), Leibniz: Selections, P. P. Wiener (Ed. Trans.), Scribner, σελ. 51)
«Με τον όρο «συλλογισμό» (ratiocination), εννοώ υπολογισμό. Και το να υπολογίζει κανείς σημαίνει είτε να συγκεντρώνει το άθροισμα πολλών πραγμάτων που προστίθενται μεταξύ τους είτε να γνωρίζει τι απομένει όταν ένα πράγμα αφαιρείται από ένα άλλο. Επομένως, ο συλλογισμός ταυτίζεται με την πρόσθεση και την αφαίρεση· … κάθε συλλογισμός εμπεριέχεται σε αυτές τις δύο λειτουργίες του νου» (Hobbes, De Corpore, 1.2)
Να μερικά από τα ερωτήματα και ζητήματα που θα μας απασχολήσουν στο μάθημα, εξίσου από ιστορική και συστηματική σκοπιά: Είναι η νόηση υπολογιστική; Τί ακριβώς σημαίνει «υπολογισμός» και ποια είναι τα λογικά όριά αυτής της έννοιας; Σε ποιο βαθμό μπορεί να μηχανικοποιηθεί η σκέψη και ειδικότερα οι συλλογιστικές (reasoning) διεργασίες; Πώς μπορούμε να ξέρουμε ποιες διεργασίες απαιτούν μόνο υπολογισμό και σε ποιες περιπτώσεις απαιτείται και κάποιου είδους διαίσθηση; (Μήπως τελικά είναι και η διαίσθηση υπολογιστική;) Μπορούμε να θεωρήσουμε ότι οι νευρώνες και/ή οι εγκέφαλοι εκτελούν υπολογισμούς, υπό κάποια έννοια; Αν ναι, σε ποιο βαθμό θα μπορούσαμε να πούμε ότι ισχύει και το αντίστροφο, δηλαδή ότι οι σύγχρονες (ή μελλοντικές) υπολογιστικές μηχανές μπορεί να διαθέτουν (ή να αποκτήσουν) νοητικότητα σε κάποιο βαθμό;
Ημερομηνία δημιουργίας
Τρίτη 17 Φεβρουαρίου 2026
-
Περίγραμμα
Δεν υπάρχει περίγραμμα