Μάθημα : ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ

Στη συνέχεια της επίσκεψής μας στην Εθνική Πινακοθήκη, θα μπορούσαν να γίνουν ορισμένες παρατηρήσεις. Κατά πρώτον, είναι απορίας άξιο το γεγονός ότι σε κοινωνίες οι οποίες, σε μεγάλο ποσοστό, ρυθμίζονται από το στοιχείο της εικόνας («εικονική πραγματικότητα»), μέσα από τον κινηματογράφο, την τηλεόραση, το κινητό και το διαδίκτυο, ένα μουσείο όπως η Εθνική Πινακοθήκη παραμένει ένας «άλλος τόπος». Φαίνεται ότι, παρ’ όλη την ένταση και τον μεγάλο αριθμό των εικόνων που μας περικυκλώνουν ή και μας κατοικούν, η ιδέα των εναλλακτικών εικονικοτήτων παραμένει ξένη και ότι η ισχύουσα εικονικότητα είναι εγκατεστημένη σε τόσο μεγάλο βαθμό ώστε να συνιστά, σχεδόν, μια εικονιστική προκατάληψη (= "κάθε άλλη εικονικότητα εκτός της τετελεσμένης των Μ.Μ.Ε. μου είναι ξένη"). Κατά δεύτερον, η σύνδεση της εικονικότητάς με τον χρόνο είναι το ίδιο προβληματική. Τα εικαστικά, εικονικά σύμπαντα του 19^ου αιώνα και του μεγαλύτερου μέρους του 20ού αιώνα τα οποία εκτίθενται στους δυο ορόφους της Πινακοθήκης δεν αποτελούν κυρίαρχο ή, τουλάχιστον, σημαντικό μέρος της ισχύουσας εικονικότητας ή της εγγενούς στοχαστικότητας γύρω από τις εικόνες μας. Ένα ερώτημα θα ήταν, κατά πόσο αληθεύει η θέση του Γάλλου κοινωνικού στοχαστή Pierre Bourdieu, ότι η επίσκεψη στα μουσεία εξαρτάται από μια κοινωνική «έξι» (habitus) η οποία, ως ένα είδος κοινωνικής προίκας, συνιστά μια ένταξη ή έναν αποκλεισμό από το μουσειακό αισθητικό γεγονός (βλ. Nick Merriman, Ανοίγοντας τα μουσεία στο κοινό, στον ιστότοπο: https://www.archaiologia.gr/wp-content/uploads/2011/07/72-14.pdf). Ένα δεύτερο ερώτημα θα ήταν κατά πόσο η ανωτέρω υπόθεση περί κοινωνικού ετεροκαθορισμού απαλλάσσει από το στοιχείο της προσωπικής ευθύνης ή της κακοβουλίας. Ένα τρίτο ερώτημα, θα αφορούσε στις αρμόζουσες καλές πρακτικές που θα διεύρυναν την εικονιστική παρακαταθήκη του παρόντος μας.